In de kunsthandel klinken moderne kunst en hedendaagse kunst als twee manieren om hetzelfde te zeggen. Dat zijn ze niet. Het zijn aanduidingen van tijd, en wie het verschil kent, leest een veilingcatalogus en een galerielijst meteen anders.
Een officiële grens bestaat niet. Toch hanteren de meeste musea en veilinghuizen ongeveer dezelfde indeling. Moderne kunst loopt van het laatste kwart van de negentiende eeuw tot ergens in de jaren zestig of zeventig. Hedendaagse kunst begint waar die periode ophoudt en loopt door tot vandaag.
Moderne kunst is de kunst van de breuk. Kunstenaars keerden zich af van de academie en van de opdracht om de werkelijkheid netjes na te bootsen. Het impressionisme, het kubisme, het expressionisme, de abstractie: elke beweging was een antwoord op de vorige, vaak met een manifest erbij. Er zat een richting in, een geloof dat kunst ergens naartoe werkte. CoBrA hoort in dat rijtje thuis, met een bestaan van nauwelijks drie jaar, van 1948 tot 1951, en een invloed die decennia meeging.
Hedendaagse kunst mist precies dat ene verhaal. Er is geen dominante stroming meer en geen manifest waar iedereen zich toe verhoudt. Een kunstenaar kiest zelf of hij schildert, filmt, fotografeert of een installatie bouwt, en het idee achter het werk weegt vaak even zwaar als de uitvoering. Het zwaartepunt ligt ook niet meer bij Parijs of New York alleen: werk komt uit Lagos, Shanghai en Sao Paulo net zo goed.
Belangrijk om vast te houden: de grens gaat over tijd, niet over stijl. Een schilderij dat vorige week is gemaakt in een beeldtaal die aan CoBrA doet denken, is hedendaagse kunst. Het omgekeerde geldt ook. Een streng geometrisch doek uit 1930 blijft moderne kunst, hoe eigentijds het ook oogt aan een witte muur.
Hoe staat onze collectie ervoor? Bijna volledig in het hedendaagse tijdvak. Van de werken met een jaartal komen er twee uit de jaren zestig, elf uit de jaren zeventig, eenenzestig uit de jaren tachtig en honderddrieentwintig uit de jaren negentig. Het CoBrA-deel vormt de uitzondering: werk van Karel Appel, Corneille, Jacques Doucet en Eugene Brands, kunstenaars die lid waren van de groep en daarmee in de moderne periode thuishoren.
Daarom vindt u boven aan de collectie twee ingangen: CoBrA en Contemporary. Het is geen rangorde en geen kwaliteitsoordeel. Het vertelt u waar een werk staat in de geschiedenis, en in welke markt het verhandeld wordt. Wie CoBrA koopt, koopt een stuk naoorlogse kunstgeschiedenis met een gevestigde prijsvorming. Wie hedendaags koopt, koopt werk waarvan het verhaal nog loopt.
Beide zijn goede redenen om iets aan je muur te hangen. De vraag is alleen welk van de twee je zoekt.